Feedback aan adolescenten

“Ach, Heleen,” zegt Stef. ”Kun je alsjeblieft wat tijd voor mij vrijmaken, ik kon niet naar college komen en volgende week is het tentamen al. Peter wil ook graag meekomen.”

Heleen geeft colleges wiskunde aan de Universiteit van Amsterdam.

“Ik wil daar even over nadenken,” antwoordt ze. Ze hoeft dit niet te doen. Stef geeft geen reden op voor zijn afwezigheid.

Even later: “Het is goed, komen jullie donderdag a.s. om twee uur, dan heb ik een uur de tijd. Zorg wel dat jullie de stof hebben doorgenomen, zodat we de tijd efficiënt kunnen benutten.”

Donderdag staan ze er om twee uur. “Mooi op tijd jongens, vertel waar je moeite mee hebt, stel je vragen.” De jongens bladeren in het lesmateriaal, het blijft stil, akelig stil.

Hoe zou jij reageren als docent? 

Heleen vraagt: “Hebben jullie de stof doorgenomen?” De jongens zwijgen en kijken weg. Heleen baalt. “En nu?” De jongens kijken geschrokken.

.Stomme adolescenten met hun nog niet volledig ontwikkelde frontale kwabben. Moeite met plannen en empathie. Tijd voor een confronterende ik-boodschap*

“Weet je,” zegt ze, rustig nu. “Deze afspraak met jullie heb ik kunnen maken door mijn lesvoorbereiding voor morgen naar vanavond te verschuiven. Ik ben teleurgesteld dat ik mijn vrije avond kwijt ben terwijl ik jullie nu niet efficiënt kan helpen omdat je de boel niet hebt voorbereid. Ik zal het lastigste deel met jullie doornemen”. De jongens halen opgelucht adem.

Na de uitleg gaan de jongens weg. Stef zegt: “Bedankt dat je ons toch hebt willen helpen, het spijt me dat ik je vrije avond heb bedorven.”

Naderhand vraagt ze zich af of ze dit nog op een andere manier had kunnen afhandelen en of ze in de toekomst een dergelijke situatie van meet af aan kan voorkomen.

Pedagogisch was het beter geweest als ze de verantwoordelijkheid voor het vinden van een oplossing in deze situatie bij de jongens had gelaten. Het is immers hun probleem. Wie weet waar ze mee gekomen waren? Nu had zij voor hen besloten om het lastigste deel door te nemen en misschien vonden zij dat niet eens het lastigste.

En voor de toekomst in een soortgelijk geval? Een preventieve ik-boodschap**

“Ik wil daar even over nadenken.”

 “Het is goed. Ik zal mijn lesvoorbereiding voor vrijdag ’s avonds in mijn vrije tijd doen. Jullie kunnen donderdag a.s. om twee uur bij me komen, dan heb ik een uur de tijd voor jullie. Voorwaarde is dat jullie er ook tijd in steken. Zorg dat je de stof van te voren grondig doorneemt zodat je weet waar je problemen zitten. Op die manier kunnen we de tijd efficiënt benutten.”

Of nog beter beginnen met actief luisteren***

“Maak je je zorgen over de voorbereiding van je tentamen? Kom na de les even langs, dan kunnen we nagaan of en wat je aan extra’s nodig hebt bij de voorbereiding” Wie weet hadden ze een oplossing gevonden die Heleen geen extra tijd kostte.

Voorwaarde voor actief luisteren is wel dat er tijd is voor een dergelijk gesprek.

*Confronterende ik-boodschap: 3G

  • Beschrijf gedrag van de ander objectief.
  • Beschrijf praktisch gevolg voor jou.
  • Beschrijf je gevoel.

** Preventieve ik-boodschap

Bedoeld om te voorziene problemen in de toekomst te voorkomen.

  • Motiveer en beschrijf het gewenste gedrag.

***Actief luisteren

“ff checken”:   controleren of je de ander goed begrepen hebt.

  • Samenvatten in eigen woorden,
  • Verborgen boodschap
  • Gevoel benoemen